به بیان ساده می توان گفت هرگاه فردی بخواهد کاری را انجام دهد اما نتواند به اهدافش دست یابد این امر برای او ایجاد مسئله می کند. در زندگی و در برخورد با آن نیز همواره مسائلی وجود دارند و فرد نیز همواره تلاش می کند تا بتواند با این مسائل رو به رو شده و آن ها را برطرف نماید یعنی به نوعی به حل مسئله بپردازد. حل مسئله امری پیچیده است که نیاز به یادگیری دارد. یادگیری راهبردهای حل مسئله در هر زمینه ای بسیار کارآمد و ضروری است. در دوره ابتدایی و آموزش ابتدایی نیز چیزی که بيش از همه برای دانش‌آموزان معنا دارد، تشخيص روش يا راهبرد های مناسب جهت حل مسئله می باشد.(ریاضی و بازی)

ديدگاه های مطرح در آموزش رياضی نسبت به حل مسئله

در آموزش ریاضی نسبت به حل مسئله دو دیدگاه متفاوت وجود دارد که یکی از آن ها عبارت است از اینکه ریاضی باید به دانش آموزان یاد داده شود تا آن ها بتوانند توانایی حل مسئله پیدا کنند. این دیدگاه با محتوای موضوعی مطابقیت دارد و انتظار بر این است که دانش آموزان با یادگیری ریاضی و با به کاربردن دانش ریاضی خود بتوانند به حل کردن مسائل بپردازند. دیدگاه دیگری که در این رابطه وجود دارد این است که ریاضی به همراه حل مسئله به دانش آموزان یاد داده شود. به این معنا که دانش آموز در حین حل مسئله بتواند مفاهیم ریاضی را کشف کند و آن ها را بیاموزد. می بینیم که امروزه در آموزش رياضيات این ديدگاه بيشتر مطرح شده است و به حل مسئله به عنوان یک عامل مهم و تاثیرگذار در آموزش رياضی نگاه می شود.

آموزش حل مسئله

امروزه می بینیم که برخلاف گذشته اعتقاد بر این است که حل مسئله امری آموزش دادنی و از این طریق می توان این توانایی را در دانش آموزان ایجاد نمود. بر همین اساس و اعتقاد افراد زیادی روی کار آمدند و به تحقیق و بررسی نحوه آموزش حل مسئله پرداختند. یکی از این افراد جرج پوليا است که در نهایت توانست كتاب «چگونه مسئله حل كنيم» خود را منتشر کند. یکی از سوالاتی که او مطرح می کند این است که: « چرا برخی از دانشجويان می توانند مسائل رياضي را حل كنند اما برخی دیگر نمي توانند؟ در ادامه او مدلی را طراحی کرد به نام مدل چهار مرحله ای.(ریاضی و بازی)

راهبردهای حل مسئله
راهبردهای حل مسئله

مدل چهار مرحله‌اي پوليا

افراد مختلف به مدل های متفاوتی به حل مسئله می پردازند. در این مدل پولیا به ارائه مدلی در زمینه تفكر حل مسئله پرداخته است. او چهار مرحله‌ را مطرح كرده که در فرآيند حل مسئله باید طي مي‌شوند تا يك مسأله رياضي به طور كامل حل شود. چهار مرحله مدل پولیا عبارتند از:

۱- فهميدن مسأله

اولین مرحله فهميدن مسئله می باشد؛ یعنی تشخیص دهیم که مسئله چیست و چه چیزی از ما میخواهد و بین آن ها ارتباط برقرار نماییم. فهمیدن بخش اصلی در این مدل سازی می باشد زیرا تا زمتنی که ما در فهم مسائل مشکل داشته باشیم نمی توانیم به حل مسئله بپردازیم. معلم با پرسش های مختلف می توانند این فهم را برای دانش آموزان ممکن نماید.

۲- طرح ريزي كردن

در این مرحله، مسئله مورد نظر از جهات مختلف بررسی می شود تا مشخص شود مربوط به چه شاخه ای است. و راهبرد مناسب با آن را پیدا نماییم. در اين مرحله ممكن است مجبور شويم به گام قبل بازگرديم تا در نهایت بتوانیم راه حل مناسبی بیابیم. در آموزش ابتدايي، تشخيص روش يا راهبردهای حل مسئله مناسب بسیار اهمیت دارد. راهبرد يعني يك روش عام و کلی كه در بسياري از مسائل كاربرد دارد. آموزش راهبردها، در واقع مهم‌ترين بخش حل مسئله بوده كه به دانش آموزان یا دداده می شود.(ریاضی و بازی)

۳- حل مسأله

پس از انتخاب راهبردهای حل مسئله مناسب، نوبت به حل کردن مسئله می رسد. چنانچه هنگام حل مسئله متوجه شویم که راهبرد مناسب نیست باید به مراحل قبل برگشته و راهبرد دیگری انتخاب نماییم. حل مسئله صرفاً نوشتن عبارت‌هاي رياضي نيست، گاهي حتی با رسم شكل مناسب نیز می توان مسئله را حل نمود. يا اینکه حدس پاسخ مسئله و آزمايش کردن آن، خواسته مسأله را مشخص می نماید.

۴- نگاه به عقب

بسیاری از معلمان و دانش‌آموزان رسیدن به پاسخ مسئله را پایان کار می دانند در حالیکه فرآیند نگاه به عقب در حل مسئله، اهميت فراوانی دارد. اين مرحله معانی متفاوت دارد. تفسير جواب رياضي مسئله مورد نظر در دنياي واقعي، میزان منطقي بودن پاسخ و درست بودن جواب حاصله و يا نیاز به بررسي مجدد صحت عمليات انجام شده و مراحل مسئله، بررسي مسئله با راهبرد های ديگر و در نظر گرفتن شرايط مختلف براي مسئله، از جمله كارهايي است كه می توان در مرحله آخر انجام داد.

راهبردهای حل مسئله

  • – راهبرد رسم شكل: ساده ترین راهبردی كه می تواند به ذهن دانش آموز بسد راهبرد رسم شكل می باشد. بسياري از مسائل را می توان از طریق این راهبرد حل نمود اما به دلیل نپذیرفتن این راهبرد توسط معلمان، اين راهبرد كم‌كم كنار گذاشته می شود.
  • – راهبردهاي زير مسئله: معمولا مسائل پیچیده و چند هدفی از مسائل مختلف ساده ای تشکیل شده اند و در نهایت تشکیل مسئله اصلی را داده اند؛ برای حل نمودن این مسائل ابتدا باید زير مسئله‌ها را تشخیص داد و برای آن ها راهبرد هایی یافت.(ریاضی و بازی)
  • – راهبرد حل مسئله ساده‌تر: بسیاری از مسائل پیچیده در ابتدای امر قابل حل به نظر نمی آیند اما هنگامی که مسئله مورد نظر را در حالت ساده تر بررسی می نماییم، راهبرد و روش حل آن آشکار می شود.ساده كردن عددها و داده‌ها نيز قسمتی از اين راهبرد می باشد.
  • – راهبرد حذف حالت نامطلوب: هنگامی که از تمامی حالات ممکنه پاسخ يك مسئله و با استفاده از داده‌ها و اطلاعات مسئله حالات نامطلوب حذف شوند، می توانیم به پاسخ نزدیک و نزدیک تر شویم. حذف حالت‌ های نامطلوب، به معنی كنار گذاشتن حالاتی است كه با شرايط مسئله برای رسیدن به پاسخ مطلوب تطبيق ندارد.

شرکت ریاضی ستاره آموز آسیا

شرکت ریاضی ستاره آموز آسیا ،بنیان گذار سبک استارمس است که نه تنها در ایران بلکه در کشورهای دیگر جهان نیز از بسیاری جنبه ها نمونه ی مشابهی ندارد. این سبک برای اولین بار توسط دکتر عبداله علی اسماعیلی در ایران پایه گذاری شده و تمامی اجزای آن بر اساس شرایط بومی کشور است. آموزش های سبک استارمس در ده دوره ی اصلی و ۴ دوره ی تابستانه برگزار می شود که طی آن ها تمامی مفاهیم کتاب های درسی ایران از پایه ی پیش دبستانی تا پایه ی چهارم در یک سلسله بازی های جذاب به نام ستاره گنجانده شده است.

هر یک از دوره های اصلی به سه مرحله تقسیم می شود. این شرکت برای فعالیت های خود اعتبارنامه از وزارت آموزش و پرورش دارد و تمامی مراحل اداری و قانونی را سپری کرده است. این سبک در مدارس طرف قرارداد اجرا می شود و برای ثبت نام در سایت ،ابتدا باید نام مدرسه ی فرزند شما در سایت به ثبت رسیده باشد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست
logo-samandehi